خرید بک لینک

درباره سایت

سیرتا پیاز علمی و شگفتی های جهان

این سایت ساخته ی زحمات گروه فرهنگی سیر تا پیاز است ما این سایت را برای علم دوستان ساخته ایم امید واریم از این سایت خوشتان بیاید.

امکانات وب

بازÛx8c Ø¢Ùx86Ùx84اÛx8cÙx86 ØxadتÙx85ا برÙx88 تÙx88Ø´ پشÛx8cÙx85Ùx88Ùx86 Ùx86Ùx85Ûx8cØ´Ûx8c

حتما امتحانش کنیدچشمک

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 26 اسفند 1393 ساعت: 15:40

آیا میدانستید که طولانی ترین لباس عروس دنیا به طول ۱۰ متر است ؟

آیا میدانستید که روز تولد شما حداقل با ۹ میلیون نفر دیگر یکی است ؟

آیا میدانستید که جلیقه ضد گلوله، ضد آتش، برف پاک کن شیشه و چاپگرهای لیزری را زنان اختراع کردند ؟

آیا میدانستید که تمامی خرس های قطبی چپ دست هستند ؟

آیا میدانستید که فیل ها تنها جانورانی هستند که قادر به پریدن نیستند ؟

آیا میدانستید که بطور متوسط، مردم آنقدر از عنکبوتها میترسند که نمیتوانند آنها را بکشند ؟

آیا میدانستید که مورچه همیشه بر روی سمت راست بدن خود سقوط میکند ؟

آیا میدانستید که صندلی الکتریکی توسط یک دندانپزشک اختراع شد ؟

آیا میدانستید که استفاده از هدفون در هر ساعت باکتریهای موجود در گوش را تا ۷۰۰ برابر افزایش میدهد ؟

آیا میدانستید که نظیر اثرانگشت، اثر زبان هر شخص نیز متفاوت است ؟

آیا میدانستید که زنان تقریبا ۲ برابر مردان چشمک می زنند ؟

آیا میدانستید که انسان های راست دست به طور میانگین ۹ سال بیش از چپ دست ها عمر می کنند ؟

آیا میدانستید که لئوناردوداوینچی قیچی را اختراع کرد ؟

آیا میدانستید که هیچ کلمه ای در زبان انگلیسی با کلمه month هم قافیه نمی شود ؟

آیا میدانستید که مورچه ها بعد از مرگ در اثر سم پاشی به پهلوی راست می افتند ؟

آیا میدانستید که هر انسانی در طول زندگی اش به طور میانگین ۸ عنکبوت را در حال خواب می خورد ؟

آیا میدانستید که گربه ماهی بیش از ۲۷۰۰۰ عضو چشایی دارد ؟

آیا میدانستید که کشتی ملکه الیزابت دوم بابت هر گالون سوخت فقط ۱۵ متر حرکت می کند ؟

آیا میدانستید که بهترین سایت تفریحی و سرگرمی راد اس ام اس دات کام است ؟

آیا میدانستید که هر آمریکایی به طور میانگین ۲ کارت اعتباری دارد ؟

آیا میدانستید که حشراتی مانند مورچه و زنیور هم دیکتاتوری دارند ؟

آیا میدانستید که اگر اکسیژن هوا بیشتر بود حشرات بزرگتر و یک سنجاقک به اندازه یک شاهین میشد ؟

آیا میدانستید که سریع ترین جت دنیا دارای سرعت ۳۶۰۰ کیلومتر است ؟

آیا میدانستید که خطر ابتلا به آنفلوانزای مرغی ۱ بر ۱۰۰ میلیون میباشد ؟

آیا میدانستید که دروان حاملگی کرگدن به ۴۹۰ روز است ؟

 

 

آیا میدانستید که پستانداران بغیر از انسان و میمون، رنگها را بدرستی تشخیص نمیدهند ؟

آیا میدانستید که مونالیزا فاقد ابرو میباشد زیرا در دوران رنسانس تراشیدن ابرو مد بوده است ؟

آیا میدانستید که تقریبا نیمی از کل نشریات جهان در دو کشور آمریکا و کانادا منتشر میگردند ؟

آیا میدانستید که نوشابه های زرد رنگ زیانبارتر از نوشابه های سیاه رنگ هستند ؟

آیا میدانستید که شش چپ اندکی از شش راست کوچکتر است تا فضای کافی برای قرارگیری قلب فراهم آید ؟

آیا میدانستید که هر چشم مگس دارای ۱۰ هزار عدسی میباشد ؟

آیا میدانستید که مقاومت موش صحرایی در برابر بی آبی بیشتر از شتر میباشد ؟

آیا میدانستید که جمعیت میمون های هند بالغ بر ۵۰ میلیون می باشد ؟

آیا میدانستید که تعداد چشمان عقربها به ۱۲ عدد میرسد ؟

آیا میدانستید که اثر سیب در بیـدار نـگـهـداشتن افـراد در شـب بـیشـتر از قـهــوه و کافئین است ؟

آیا میدانستید که فاصله سطح کره زمـیـن تـا مـرکز آن حدود ۶۳۷۰ کیلومتر است ؟

آیا میدانستید که اغلب ماتیکها حاوی فلسهای ماهی میباشند ؟

آیا میدانستید که دارچین بسیار کشنده است و اگر به صورت وریدی به انسان تزریق شود باعث مرگ میشود ؟

آیا میدانستید که فقط یک نفر از ۱ میلیارد نفر بیش از ۱۱۶ سال عمر می کند ؟

آیا میدانستید که عمومی ترین نام در دنیا محمد است ؟

آیا میدانستید که بلندترین زن دنیا ۲۳۶ سانتی متر قد دارد ؟

آیا میدانستید که در دنیا از هر ۵ نفر ۴ نفر موهایش تیره میباشد ؟

آیا میدانستید که خرس کوالا هرگز آب نمی نوشد و آب مورد نیاز خود را با خوردن برگ گیاهان تامین می کند ؟

آیا میدانستید که دریاچه بایکال کهنسالترین دریاچه دنیا است، قدمت آن به ۷۰ میلیون سال میرسد ؟

آیا میدانستید که اسکیمو ها هم از یخچال استفاده می کنند، منتها برای محافظت غذا در مقابل یخ زدن ؟

آیا میدانستید که در تایوان بشقاب های گندمی درست می شود و افراد بعد از خوردن غذا، بشقابشان را هم می خورند ؟

آیا میدانستید که دلفین ها هم مانند گرگ ها هنگام خواب یک چشمشان را باز می گذارند ؟

آیا میدانستید که حرف E بیشتر از تمام حروف انگلیسی، در کلمات بکار می رود در حالیکه حرف Q کمترین کاربرد را دارد ؟

آیا میدانستید که یک گالن روغن سوخته، می تواند تقریبا یک میلیون گالن آب تمیز را آلوده کند ؟

آیا میدانستید که داغ ترین نقطه کره زمین در “دالول” اتیوپی است. در این منطقه در یک روز عادی دمای هوا در سایه به ۹۴ درجه فارنهایت می رسد ؟

آیا میدانستید که نظیر اثر انگشت اثر زبان هر شخص نیز متفاوت است ؟

آیا میدانستید که حس بویای مورچه برابر با حس بویای سگ است ؟

آیا میدانستید که اعصابی که در بدن شما وجود دارد به اندازه فاصه زمین تا ماه است ؟

آیا میدانستید که در انگلیس قدیم قانون بود که شما نباید همسرتان رابا چیزی ضخیمتر از شصتتان بزنید ؟

آیا میدانستید که کتاب رکودهای گینس، رکورددار دزدیده شدن از کتابخانه های عمومی می باشد ؟

آیا میدانستید که وقتی به خورشید نگاه میکنید صحنه ۸ دقیقه قبل از آن را مشاهده میکنید ؟

آیا میدانستید که دوئل در پاراگوئه آزاد است به شرطی که طرفین خون خود را بر گردن بگیرند ؟

آیا میدانستید که هر بار که یک تمبر را میلیسید ۱۰٫۱ کالری انرژی مصرف می کنید ؟

آیا میدانستید که زمین در آغاز پیدایش خود ۲۰۰۰ بار بزرگتر از حجم کنونی خود را داشته است ؟

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 19:07

دقیقه و ۱۷ ثانیه طول می کشد تا نور خورشید به زمین برسد.

ـ ظروف پلاستیکی تقریباً ۵۰۰۰۰سال در برابر تجزیه مقاومند.

ـ تنها قسمتی از بدن که خون ندارد قرنیه چشم است.

ـ شترمرغ در ۳ دقیقه ۹۵ لیتر آب می خورد.

ـ حس بویایی مورچه با حس بویایی سگ برابری می کند.

ـ کرم های ابریشم در ۵۶ روز ۸۶ برابر خود غذا می خورند.

ـ زمان بارداری فیل به دو سال می رسد.

ـ در یک سانتی متری پوست شما ۱۲ متر عصب و ۴ متر رگ و مویرگ است.

ـ شدیدترین نعره ها متعلق به وال ها است که برابر با صدای موتور جت است.

ـ وقتی یک نوزاد در حال گریه است با صدای ش....ش.... شما آرام می شود به این دلیل که صدای آبی که اطراف نوزاد در شکم مادر است را برایش تداعی می کند، در ضمن این یکی ازدلایلی است که چرا صدای ساحل دریا به انسان آرامش می دهد.

ـ دلفین ها همانند گرگ ها هنگان خواب چشم هایشان را باز می گذارند.

ـ با نگاه کردن به گوش حیوانات می توانیم به تخم گذار بودن یا بچه زا بودن آنها پی ببریم. بدین صورت که تخم گذاران گوششان ناپیدا و بچه زایان گوششان نمایان است، تنها یک اسثتنا وجود دارد آن هم نوعی افعی است که بچه زاست اما گوشش دقیق پیدا نیست.

ـ بیشتر سردردهای معمولی از کم نوشیدن آب است.

ـ انسان امروزی به طور متوسط ۶ سال از عمر خود را تلویزیون نگاه می کند و ۶ سال را صرف غذا خوردن می کند و یک سوم را می خوابد.

ـ موش دو پای آفریقایی از میدان دید ۳۶۰ درجه برخوردار است.

ـ مغز انسان تنها ۲ درصد از وزن انسان را تشکیل می دهد ولی ۲۵ درصد اکسیژن دریافتی بدن را به تنهایی مصرف می کند.

- سرعت عطسه یك انسان برابر است با 160 كیلومتر در ساعت

- آب دریا بهترین ماسك صورت است !

- چشم انسان معادل یك دوربین 135 مگا پیكسل عمل می كند !

- 90% سم مار از پروتئین تشكیل شده است !

- مغز در هنگام خواب فعالتر از وقتی است كه تلویزیون می بینید !

- جوانان هندی شادترین و ژاپنی ها افسرده ترین های جهان هستند !

- قوه چشایی پروانه در پاهای آن تعبیه شده است !

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:47

بلندترين کوه های جهان

عموما فکر می شود که بلندترين کوه های جهان در تبت قرار دارد . ولی اگر خاطرات مسافران به قطب جنوب بررسی شود، آنان از کوه هايی صحبت کرده اند که بسيار بلندتر از اورست است .

بلندترين بادگير

بلندترين بادگير در ايران در شهرستان ابرکوه در استان يزد قرار دارد. اين بادگير زيبا به صورت يک بادگير بزرگ در پايين و يک بادگير کوچکتر برروی آن می باشد.
اين بادگير در خانه آقازاده قرار دارد و مربوط به عصر قاجار مي باشد.


بلندترين جرثقيل سيار

جرثقيل 810 تنی مارک "روزن کرانزک 10001" بلندترين جرثقيل سيار در جهان است.
قدرت بالابری ( حداکثر وزن بار ) آن 984 تن و طول بازوی متحرک آن 202 متر است.


بلندترين طناب

برای مسابقات طناب کشی که در جشنواره سالانه ناهاسيتی ( در اوکيناوای ژاپن ) در اکتبر 1995 برگزار شد، طنابی به طول 172 متر و قطر 1/54 متر از الياف گياه برنج تهيه گرديد.
وزن اين طناب عظيم الجثه 26/73 تن بود.


بلندترين مجتمع آپارتمانی

ساختمان 100 طبقه موسوم به جان هنکاک سنتر در شهر شيکاگو، با 343/5 متر ارتفاع، بلندترين مجتمع آپارتمانی در جهان به شمار می رود.

بلندترين ساختمان بانک

ساختمان 72 طبقه فرست بانک تاور (First Bank Tower)
بانک مونترال در شهر تورنتو در کانادا با 284/98 متر ارتفاع، بلندترين ساختمان بانک در دنيا است.


بلندترين شمع

بلندترين شمع جهان در نمايشگاه استکهلم در سال 1897 به نمايش گذاشته شد
که ارتفاعش 24/38 متر و قطرش 2/59 متر بود

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:45

ـ آیا میدانید شتر در هنگام تشنگی میتواند ۹۵ لیتر آب را در کمتر از ۳ دقیقه بنوشد .

Image result for u202bعکس شتر در حال نوشیدن آبu202c

 

 

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:41

ـ آیامیدانید اولین اتومبیل را مظفرالدین شاه قاجار وارد ایران کرد .Image result for u202bعکس مظفردین شاه قاجارu202c

 

 

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:38

ـ آیا می دانید تعداد افرادی که سالانه از نیش زنبور میمیرند بیشتر از کسانی است که سالانه از نیش مار میمیرند.

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:34

اگر کسی از بالای کره ی  زمین به صفوف نماز گزاران مسلمان که رو به سوی کعبه نماز می خوانند بنگرد،دوایر متعددی را می بیند که یکی درون دیگری قرار گرفته است تا به کانون اصلی که نقطه ی کعبه است،می رسد و وحدت و مرکزیت آن را مشخص می سازد.

توجه خاص مسلمانان به تعیین سمت کعبه سبب شد که علم هیئت و جغرافیا در آغاز اسلام در میان مسلمانان به سرعت رشد کند .زیرا که محاسبه ی سمت قبله در نقاط مختلف روی زمین بدون آشنایی با این علوم امکان نداشت.

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:30

تلویزیون  در  سال  1923 و بوسیله ی بـِردِ  اسکاتلندی   اختراع شد. تلویزیون رنگی هم در سال1951 و بوسیله ی  پیت گلدماری آمریکایی تکمیل  شد. اجزا  و عناصر   الکترونیکی داخل دستگاه تلویزیون از بسیاری جهات شبیه دستگاه رادیوست.در این دستگاه ترانسیزتور،مدارهای مجتمع،مقاومت ها وخازن هایی وجود دارد. در تلویزیون لامپ  پرتو- کاتودی(CRT) وجود  دارد، این لامپ سیگنالهای الکتریکی را به  تصویر تبدیل  می کند  و بخش اصلی  دستگاه  تلویزیون را تشکیل می دهد. در این لامپ، باریکه ای از ذره های بسیار کوچک به نام الکترون ، روی یک  صفحه پرتاب  می شود و آن را به درخشش در می آورند. باریکه ها  در  امتداد عرض صفحه ،به صورت مجموعه ای از خطوط به سرعت جلو و عقب  می روند، تصویر را می سازند.

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:28

آیا  می دانید نام کشور آرژانتین از واژه فرانسوی Argentine به فارسی به معنای نقره وارد ایران شده ،نامی که بازرگانان پرتغالی و اسپانیایی برای سرزمین رود نقره به کار بردند؟

آیا می دانیدکهنترین نام برای ارمنستان از فارسی باستان Armina که ممکن است ازنام آشوری Armeni باشد که نام نوه ی حضرت نوح بود؟ 

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:26

مار مي توان تا نيم ساعت بعد از قطع شدن سرش نيش بزند.

فقط قورباغه ي نر قورقور مي كند.

سگ ها دنيا را بي رنگ و مات مي بينند.

با 30 گرم طلا مي توان نخي به طول 81 كيلو متر ساخت.

طول بدن تمساح گاهي به5 متر و وزن آن گاهي به 500كيلو گرم مي رسد.

در يك سانت از پوست شما 12 متر عصب و 4 متر رگ و مويرگ موجود است.

زمان بارداري فيل 2 سال طول مي كشد.

كانگارو نمي تواند به عقب راه برود.

حس بويايي سگ و مورچه با هم برابري مي كند.

يك زنبور براي توليد يك ليوان عسل بايد  2 ميليون بار روي گل ها بنشيند.

بزرگترين مار جهان 8 متر طول دارد.

انيميشن سيندرلا كه در سال 1950 ساخته شد نخستين انيميشني است كه آهنگ اختصاصي دارد.

سرعت سريع ترين عنكبوت دنيا 16 كيلومتر بر ثانيه است.

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 2:23

آیامیدانید بزرگترین عامل چربی خون کشیدن سیگار است . Image result for u202bعکس مرد در حال سیگارکشیدنu202c

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 0:25

سگ های پلیس

سگ ها جانور شگفت انگیزی هستند که انسان ها از ویژگی های آنها نهایت استفاده و بهره را می برند. در این مطلب اطلاعات جالبی درباره ویژگی ها و برخی از توانایی های سگ ها ارایه می شود.

-در مجموع حدود 400 میلیون سگ در جهان وجود دارد.

-سگ های اهلی یکی از محبوب ترین جانوران تمام تاریخ بشرند.

-سگ ها کارهای مفید زیادی برای انسان ها انجام می دهند از جمله در زمینه شکار، کار در مزرعه، حوزه امنیت و افراد معلول از جمله نابینایان به انسان ها کمک می کنند.

-شواهد علمی نشان می دهد که اهلی شدن سگ ها احتمالاً بیش از 15،000 سال پیش رخ داده است.

-صدها نژاد مختلف از سگ ها وجود دارد.

-نمونه هایی از نژاد سگ ها عبارتند از: بولداگ، سگ گرگی، سگ گله اسکاتلندی، سنت برنارد، تازی، چیهواهوا، لابرادور، گریت دین، روتویلر، باکسر و سگ پشمالو و آویخته گوش کاکر.

-محبوب ترین نژاد سگ ها در جهان لابرادور است چراکه این سگ طبیعت ملایم، اطاعت، هوش و انرژی تقریباً بی حد و حصری دارد. لابرادورها هم حیوانات خانگی عالی و هم کارگران قابل اعتمادی هستند. آنها اغلب دستیار پلیسند و بیشتر از سگ های دیگر به عنوان سگ راهنما (به عنوان مثال برای نابینایان) انتخاب می شوند.

-سگ ها به عنوان حیوان خانگی، کارگر و همراه پیوندی قوی با انسان دارند به همین دلیل نام بهترین دوست انسان در میان موجودات دیگر را بر خود دارند.

-انسان ها به آموزش نژادهای مختلف سگ می پردازند تا آنها را در مسابقاتی مانند شوهایی در زمینه نژاد، چابکی، مسابقه اطاعت و سورتمه کشیدن شرکت دهند.

-شنوایی سگ بر انسان برتری دارد، به طوری که سگ ها این قابلیت را دارند که صداها را از فاصله چهار برابری فاصله ای که انسان ها می توانند بشنوند، بشنوند.

-سگ ها توانایی قابل توجهی برای تشخیص بو دارند. حس بویایی آنها 100 برابر بهتر از حس بویایی انسان ها است.

-طول عمر یک سگ به طور متوسط حدود 10 تا 14 سال است.

-سگ های خانگی همه چیز خوارند، آنها از انواع غذاها از جمله غلات، سبزیجات و گوشت تغذیه می کنند.

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 0:14

ببر بزرگ ترین گونه خانواده گربه ها است.

ببر
 

•طول ببرها می تواند به 3.3 متر (11 فوت) و وزنشان به 300 کیلوگرم (660 پوند) برسد.

•زیر گونه های ببرها شامل ببر سوماترایی، ببر سیبری، ببر بنگال، ببر جنوب چین، ببر مالایایی و ببر هندوچینی است.

•بسیاری از زیر گونه های ببرها یا در معرض خطر انقراضند و یا منقرض شده اند. انسان ها از طریق شکار و تخریب زیستگاه علت اصلی این وضعیتند. (نوعی از ببر به نام ببر مازندران یا ببر هیرکانی یا ببر کاسپین نیز وجود داشته که در ناحیه گسترده ای از غرب چین تا سواحل دریای سیاه می زیسته است. این گونه از ببر حدود نیم قرن پیش منقرض شده است.)

 

•توله ببرها وقتی که حدود 2 سال سن دارند مادرشان را ترک می کنند.

•ببرها شناگران خوبی هستند و می توانند 6 کیلومتر را شنا کنند.

•ببر سفید که ببر نادری است حامل ژنی است که تنها در حدود یک در هر 10000 ببر یافت می شود.

•ببرها معمولاً در شب به تنهایی شکار می کنند.

•سرعت ببرها به بیش از 65 کیلومتر در ساعت (40 مایل در ساعت) می رسد.

•ببرها کمتر از 10 درصد شکارهایشان را با موفقیت به انجام می رسانند.

 

•ببرها به راحتی می توانند بیش از 5 متر طول را بپرند.

•زیر گونه های مختلف ببرها جانوران ملی کشورهایشان هستند. از جمله جانوران ملی بنگلادش، هند، کره شمالی، کره جنوبی و مالزی هستند.

•هر روز ببرهای بیشتر و بیشتری به عنوان حیوان خانگی نگهداری می شوند.

•ببرهایی که با نژاد شیر به هم آمیخته می شوند به عنوان تایگون و لایگر شناخته می شوند.

 

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: سه شنبه 28 بهمن 1393 ساعت: 0:07

خلیج فارس کشور عزیزمان ایران حدود 30 جزیره مسكونی و غیر مسكونی ایرانی را در خود جای داده است. جزایر ایرانی خلیج فارس در نزدیكی سه استان خوزستان، بوشهر و هرمزگان قرار دارند که 28 عنوان از آنها به شرح زیر هستند:

الف- جزایر استان خوزستان:

1. جزیره مینو
این جزیره در گذشته نام "صلبوخ" داشته و بین آبادان و خرمشهر واقع شده و دو شاخه اروندرود آن را فرا می گیرد. مینوشهر، شهری کوچک است که در آن قرار گرفته است و دارای جمعیتی حدود 12 هزار نفر است و بیشتر کاربرد تفریحی برای مردم دو شهر آبادان و خرمشهر دارد. ۴۵درصد آنها به كشاورزی می پردازند ولی در كنار آن پرورش دام نیز در مینو جایگاه خاصی دارد.

در جزیره مینو پنج نهر جریان دارد كه دو تای آن ها از رودخانه جرف و سه تای دیگر از اروندرود منشعب می شود. جزیره مینو از معدود نقاطی از جهان است كه در آن سیستم آبیاری بصورت طبیعی و با جزر و مد آب انجام می شود و نیازی به وسایل مكانیكی و تلمبه آب ندارد. نخل های بی شمار این جزیره اكوسیستم مناسبی برای زیست پرندگان مهاجر و همچنین نیزارهای انبوه و رازآلود آن پناهگاه حیوانات وحشی از جمله گراز است.

2. جزیره خور موسی
"خور" محدوده نیمه بسته آب مرتبط با دریای آزاد است كه در درون آن آب دریا به مقدار قابل توجهی توسط آب رودخانه یا آب شیرین رقیق می شود. خور موسی كانال طویل و عمیقی است كه از خلیج فارس منشعب شده و به دلیل ویژگیهای خاص خود در منطقه از موقعیت ممتازی برخوردار است. این منطقه با اكوسیستمی منحصر به فرد، در ساحل شمالی خلیج فارس و جنوب استان خوزستان واقع است. پهنای دهانه آن ۳۷ تا۴۰ كیلومتر و طول آن از دهانه تا بندر امام خمینی ۹۰ كیلومتر و تا بندر ماهشهر ۱۲۰ كیلومتر است.

خور موسی با متوسط عمق ۲۰ تا ۵۰ متر زیستگاه بسیاری از پرندگان نادر از جمله گیلانشاه خالدار و مكان تخم ریزی بسیاری از ماهیان خلیج فارس بخصوص میگو است. آلودگی ناشی از اكتشاف و استخراج نفت و تردد نفتكش ها، حوادث و سوانح مربوط به سكوهای نفتی، رفت و آمد كشتیها، منابع و صنایع مستقر در خشكی باعث شده اطراف این جزیره از آلوده ترین نقاط خلیج فارس به حساب بیاید.

3. جزیره بونه
تلفظ قدیمی تر نام این جزیره غیر مسكونی استان خوزستان "بُنّه" است. جزیره بونه به همراه دو جزیره کوچک دیگر به نام های دارا و قبرناخدا در منتهی الیه شمال غربی خلیج فارس در دهانه خورموسی در استان خوزستان واقع شده است. فاصله هوایی این جزیره از دو شهر هندیجان و بندرماه شهر تقریباً یکی است. از پرندگان این جزیره می توان به سلیم خرچنگ خور اشاره کرد. این جزیره محل تخمگذاری پرستوهای دریایی نیز هست.

نادری کازرونی در کتاب جغرافیای بنادر خلیج فارس در مورد بونه می نویسد: "در میانه خارکو و بصره دو جزیره واقع است یکی از آن دیره نام دارد و ثانی بنه و جزیره دیره بی آب و غیرمسکون و جزیره بنه آب گوارایی دارد و به علت خرابی اطراف آن دو جزیره مذکور، به غیر از معلمان خارکی عبور سایر اهل دریا به آن دو جزیره دشوار است زیرا که بیم شکستن سفائن در حوالی آن جزایر ناهنجار است و مسافت میان جزیره، بُنّه و دیره و خارک و خارکو چهار زام است که هر زام چهار فرسنگ باشد"

4. جزیره دارا
جزیره دارا در دهانه خور موسی قرار دارد. این جزیره غیر مسکونی و زیبا محل تخمگذاری پرستوهای دریایی است.

5. جزیره قبر ناخدا
جزیره قبر ناخدا به مانند جزیره دارا غیر مسکونی بوده و محل تخمگذاری پرستوهای دریایی است.

ب- جزایر استان بوشهر:

6. جزیره خارک
"خارك" جزیره ای است مرجانی با تاریخی پر از فراز و نشیب. این جزیره در حدود ۵۷ كیلومترى شمال غرب بوشهر و ۳۰ كیلومترى بندر ریگ واقع شده است. طول جزیره (شمالى - جنوبى) حدود ۸ كیلومتر و قسمت پهن تر آن در شمال به عرض حدود ۴ كیلومتر است.

در این جزیره یکی از مهم ترین پایانه های صادرات نفت ایران بنا شده است. جزیره خارک برای ایجاد لنگرگاه ها، با مزایای طبیعی و سواحل عمیق آن، برای پهلو گرفتن نفت کش های اقیانوس پیما بسیار مناسب است، به ویژه که قشر سنگی چون پشته ای که سطح جزیره را پوشانده، در وسط جزیره به بلندی 60 متر می رسد و این بلندی ها موجب می شوند بندرگاه های شرقی خارک را در مقابل شدت جریان باد که در جهت شمال غربی و جنوب شرقی می وزند، محفوظ نگاه دارند.

اگر کارشناسان، اکنون این جزیره را به عنوان مرکز تأسیسات عظیم صدور نفت برگزیده اند، دریانوردان ِ خلیج فارس نیز در ادوار گذشته از آن برای پهلو گرفتن کشتی ها استفاده می کردند. رومن گیرشمن باستان شناس مشهور فرانسوی که در تاریخ ایران باستان مطالعات و تحقیقات عمیقی دارد، در سال 1337 شمسی بنا به دعوت کنسرسیوم نفت ایران به دیدن جزیره خارک آمد.

کنسرسیوم نفت ایران پس از مطالعات بسیار، جزیره خارک را به دلیل داشتن سواحل عمیق بهترین مکان برای پهلوگیری نفتکش های بزرگ نفتی و ساخت تاسیسات عظیم نفت تشخیص داده بودند و چون ساخت این تاسیسات ممکن بود به آثار باستانی جزیره خارک که تا آن زمان هنوز مطالعاتی روی آنها صورت نگرفته بود، صدمه ای وارد کند، لذا طی نامه ای از اداره کل باستان شناسی وقت درخواستی برای مطالعه و کاوشهای باستانی كردند. از آنجایی که اکثر کاوش های آن زمان توسط فرانسوی ها انجام می شد لذا هیأت باستان شناسی فرانسه به سرپرستی رومن گیرشمن جهت این بررسی و کاوشها انتخاب شد.

پروفسور گیرشمن در سال 1958 بازدیدی از جزیره به عمل آورد که نتیجه آن یک سلسله کاوش های باستان شناسی بود که در بهار سالهای 1959 و 1960 توسط او و هیئت همراهش انجام گرفت. نتیجه کاوش های صورت گرفته، کشف آثار باستانی بود که بعدها بصورت کتابی با عنوان "جزیره خارک" به چاپ رسید. این کتاب که متن اصلی آن به زبان فرانسه بود نخستین بار در سال 1339 شمسی توسط شرکت ملی نفت ایران به سه زبان فارسی، فرانسه و انگلیسی انتشار یافت. همچنین گیرشمن در سال 1342 در سمیناری با عنوان "خلیج فارس" نتیجه کاوش های بعمل آمده در جزیره خارک را بازگو کرد.

از آثار کشف شده در کاوش های جزیره خارک که از دورترین ایام تاریخ خصوصا از زمان ساسانیان، پارت ها و دوره اسلام بجای مانده می توان به گور دخمه های پالمیران، معبد نپتون، آتشکده زرتشتیان، کلیسا و دیر نسطوریان، قبرهای سنگی و قبرهای ستودان و آرامگاه "میر محمد" منسوب به محمد حنفیه را نام برد. جزیره خارك با آثار تاریخى با ارزشى كه دارد مى تواند به عنوان یك جاذبه گردشگرى در استان بوشهر مطرح شود. هر چند وجود تأسیسات نفتى مانع از عبور و مرور هر بازدید كننده اى به جزیره است و در حال حاضر تنها افرادى مى توانند در جزیره عبور و مرور كنند كه یا ساكن جزیره خارك بوده یا موفق به دریافت مجوز از فرماندارى استان بوشهر شوند.

جزیره خارك تنها زیستگاه مطمئن آهوان در استان بوشهر است اما فعالیت واحدهاى صنعتى در جزیره خارك و شكار آهوان توسط افراد سودجو كه عموماً توسط ا فراد شاغل دراین واحدها هستند، باعث انقراض نسل آنها می شود.

7. جزیره خارکو
در فاصله ۵ کیلومتری شمال شرق جزیره خارک جزیره كوچكی وجود دارد كه به آن "خاركو" می گویند. این جزیره دارای تعدادی تأسیسات به جای مانده از حضور نظامیان کشور در سالهای جنگ ایران و عراق از جمله اسکله و ساختمانهای انبار که امروزه محل مناسبی جهت رشد پرندگان در این جزیره شده است. این جزیره همچنین زمانی محل استقرار نظامیان انگلیسی جهت تسخیر خارک بود و پیش از آن نیز میر مهنا برای حمله به هلندیان در خارک از خارکو نیروهای خود را به سمت خارک گسیل داشته است.

8. جزیره عباسک
نام پیشین این جزیره "شاه زنگی" بوده است. به تازگی برای این جزیره غیر مسکونی طرحی برای ایجاد یک دهکده گردشگری در دست تهیه است. این جزیره بین بندر بوشهر و شبه جزیره شیف قرار دارد و به دلیل نزدیكی به خشكی از نظر توریستی بسیار اهمیت دارد. بافت زمین و جنس خاک آن برای کشاورزی مناسب نیست و بیشتر زمین آن ماسه ای است.

9. جزیره میر مهنا
جزیره "میر مُهَنّا" از جزیره های غیرمسکونی ایران در خلیج فارس است. انگور و انجیر این جزیره از قدیم معروف بوده است. درخت کُنار بزرگ و تناوری به نام کُنار میر مهنا در این جزیره وجود دارد و گنبدی موسوم به قدمگاه امیرالمؤمنین نیز در این جزیره قرار دارد. این جزیره به نام یکی از راهزنان محلی که به کریم خان زند و هلندیان حمله می کرد یعنی میر مهنا نامگذاری شده است.

10. جزیره فارسی
این جزیره نیز فاقد سكنه است و به دلیل وجود ایستگاه هواشناسی از اهمیت ویژه ای برخوردار ایست. ایستگاه هواشناسی جزیره فارسی اطلاعات هواشناسی را به تمام شركت های كشتیرانی می رساند.

11. جزیره تهمادو
نام دیگر جزیره غیر مسکونی تهمادو، "جبرین" است.

12. جزیره نخیلو
این جزیره نیز غیر مسکونی است و در حال حاضر بیش از هر چیز محل زیست لاك پشتان خلیج فارس است.

13. جزیره گُرم
"گُرم" از جزیره های غیر مسکونی استان بوشهر است كه به دلیل وجود انبوه درختان جنگلی موسوم به گُرم به همین نام مشهور شده است.

ج- جزایر استان هرمزگان:

14. جزیره لاوان
نام دیگر این جزیره "شیخ شعیب" است. جمعیت آن در حدود ۲۵۰۰ نفر است که بیشتر آنان از نژاد عرب اند. بیشتر ساكنان جزیره لاوان از اهل سنت، شاخه شافعی و از پیروان امام محمد ادریس شافعی هستند. آنها به زبان عربی و فارسی تکلم می کنند. این جزیره از شمال شرقی به بندر مقام، از شرق به جزیره شتور و از جنوب به حوزه های نفتی رسالت، رشادت و سلمان محدود می شود. وسعت این جزیره 76 کیلومتر مربع است و پس از قشم و کیش بزرگ ترین جزیره ایران در آب های خلیج فارس است.

فاصله این جزیره تا بندر لنگه 91 و تا بندرعباس حدود 198 مایل دریایی است. جزیره لاوان دور ترین جزیره نسبت به مرکز استان هرمزگان است. آب و هوای آن گرم و مرطوب و دمای آن در تابستان به حدود پنجاه درجه سانتی گراد میرسد و رطوبت هوای آن نیز بسیار زیاد است. ذخایر نفتی آب های نزدیک جزیره لاوان بسیار قابل توجه است. در حال حاضر صنایع جزیره منحصر به تأسیسات نفتی است که با نام "مجتمع پالایشی لاوان" فعالیت دارد.

یکی از شگفتی های این جزیره وجود کندو های عسل در کنار تأسیسات نفتی و مخازن آنها است که عسل آنها به رنگ سبز تیره است و بوی نفت می دهد، اما طعم آن مشابه عسل های معمولی است. اهالی جزیره در فصل معینی از سال به صید مروارید می پردازند و تنها کالای صادراتی جزیره، مروارید آن است. این جزیره یک بندرگاه مناسب برای صدور فرآورده های نفتی و یک اسکله فلزی جهت حمل و نقل دریایی دارد.

15. جزیره شتور
جزیره شِتوَر یا شیدوَر به تعداد زیاد مار سمی سیاهرنگ و کوچک معذوف است که معمولاٌ زیر شن مخفی می شوند. به این جزیره "جزیره ماران" نیز گفته می شود. شاید غیر مسكونی بودن این جزیره به دلیل حضور این مار ها باشد.

جزیره شتور در فاصله حدود یك و نیم كیلومتری جنوب شرقی جزیره لاوان قرار دارد. طول جزیره 1.7 كیلومتر و عرض آن 800 متر است. این جزیره نیز از با ارزش ترین و مهم ترین پناهگاه های حیات وحش (پرندگان، لاك پشت های دریایی، ماهی ها و دلفین ها) در خلیج فارس محسوب می شود و جزء مناطق حفاظت شده كشور است.

16. جزیره هِندُرابی
این جزیره با 22.8 كیلومتر مربع مساحت، در حد فاصل بین دو جزیره كیش و لاوان قرار گرفته است. سرزمینی است هموار و تقریباً بدون عارضه طبیعی. هندورابی در فاصله 325 کیلومتری بندر عباس و 133 کیلومتری بندرلنگه و بلندترین نقطه آن بیست و نه متر و بزرگ ترین قطر آن هفت و نیم کیلومتر است.

این جزیره از یک رشته ارتفاعات کوتاه پوشیده است و کرانه های آن با شیب ملایمی به دریا منتهی می شوند. مجاورت با دریا، اغلب موجب بالا رفتن میزان باران و رطوبت می شود. با این حال در تمام کرانه های خلیج فارس، همجواری با دریا، تأثیر چندانی بر میزان بارش این نواحی ندارد. فعالیت اقتصادی اکثر اهالی در جزیره هندورابی، صید و غواصی است.

فعالیت های صنعتی یا بهره برداری از معادن و منابع زیرزمینی و حتی صنایع دستی در هندورابی وجود ندارد. محیط زیست جزیره به دلیل بسته بودن آن محدود است و موجوداتی از قبیل انواع پرندگان کوچک، پرندگان مهاجری نظیر باز و شاهین و انواع کمی از خزندگان و موش صحرایی در آنجا یافت می شود. منابع تأمین آب جزیره بسیار محدود و کم است و آب مصرفی آن از طریق چاه یا آب انبار تأمین می شود.

این جزیره از نظر سیاحت و ایرانگردی از زیر مجموعه های کیش است که با توجه به امکانات و استعداد طبیعی جزیره از نظر آب، خاک، هوا و شرایط خاص تجاری جزیره کیش و هم چنین برخورداری از زیبایی های طبیعی، قادر است بخشی از نیازهای سیاحتی و گردشگری ایرانگردان را تأمین کند.

17. جزیره کیش

در گذشته این جزیره را به نام "قیس" می خواندند. روایت است که بعد از طوفان نوح (ع) جزیره کیش اولین نقطه ای بود که سر از آب در آورد است. این جزیره بیضی شکل با مساحت 89.7 کیلومتر مربع و با طول 15.6 و عرض 7 کیلومتر، در جنوب غربی بندرعباس و در میان آب های نیلگون خلیج فارس واقع شده است. جزیره کیش از نظر محیط زیست طبیعی، یکی از بکرترین مناطق خلیج فارس است. استعدادهای طبیعی و موقعیت جغرافیایی ویژه آن زمینه بهره برداری جهانگردی و تجاری از آن را در حد قابل توجهی فراهم ساخته است.

 

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

 

 

سواحل كم نظیر این جزیره مرجانی، نه تنها در فصول گوناگون سال، بلكه در طول یك روز، در ساعات مختلف جلوه های بدیع و گونا گون و بسیار زیبایی از طبیعت را به تماشا می گذارند. سواحل كیش در شرق و شمال شرقی و جنوب از زیباترین سواحل جهان است.

در سواحل جنوب غربی آن زیباترین منظره غروب خورشید را می توان دید. از جمله نقاط دیدنی جزیره كیش آكواریوم بزرگ آن است كه در گوشه شرقی جزیره، با معماری زیبا قرار دارد و گونه های مختلف ماهیان و آبزیان اطراف جزیره در آن به تماشا گذارده شده است. قریب هفتاد نوع ماهیهای تزئینی در این آكواریوم وجود دارد كه از نظر شكل و رنگ پولك ها و زیبایی ظاهری، كم نظیر و برخی از آنها نیز بسیار كمیاب هستند.

اسكله تفریحی جزیره كیش با امكانات مفید و مختصر در بخش جنوبی جزیره از دیگر جاذبه های كیش است. در این اسكله سرگرمی هایی از قبیل گردش در روی آب با قایق كف شیشه ای كه از بالای آن می توان عبور گروهی ماهی ها و زیبایی های دنیای زیر آب را مشاهده كرد، هم چنین امكانات ورزش اسكی روی آب برای علاقه مندان فراهم شده است. در كنار اسكله تفریحی، پیست دوچرخه سواری نیز در پیرامون جزیره احداث شده است.

معماری سنتی ساختمان های جزیره توسط سنگ های مرجانی موجود در جزیره تشكیل شده است. معماری جدید و مدرن جزیره نیز تقلیدی از معماری بومی و سنتی آن است كه نمونه آن در "صفین" دیده می شود. جزیره كیش اولین بندر آزاد تجاری ایران است كه امروزه به طور روزانه هزاران نفر جهت خرید و دیدار از زیبایی های طبیعی این جزیره به سمت کیش عزیمت می کنند.

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

بخش بزرگ مساحت آن مسطح و مستعد کشاورزی است و دارای نخلستان های متعدد است. از مناطق دیدنی کیش می توان به مجموعه قنات های کاریز، پارک دلفین کیش، کشتی یونانی، درخت سبز (انجیر معابد)، شهر باستانی حریره، آکواریوم کیش و... اشاره كرد.

18. جزیره فرور بزرگ
جزیره "فرور بزرگ" از مجموعه جزایر استان هرمزگان است كه سطح از تپه ماهورهای كوچك تشكیل شده است. این جزیره بر روی یكی از كمربندهای زلزله خیز جهان قرار دارد. رنگ آب در نزدیكی جزیره سیاه است. این جزیره شیب های تند و پرتگاه هایی دارد كه گاهی ارتفاع آنها از ده متر بیشتر است. فاصله آن تا نزدیک ترین نقطه سواحل ایران در حدود 20 کیلومتر و مساحت آن 26.2 کیلومتر مربع و ارتفاع بلندترین نقطه آن از سطح دریا 145 متر است.

در جزیره فرور بزرگ بقایای ساختمان های مخروبه و اراضی کشاورزی بایر و چاه های آب به همراه یك چراغ دریایی نشانه مسکونی بودن جزیره در زمان های گذشته است، وجود دارد. ولی در حال حاضر، جزیره غیرمسکونی است و تنها تعدادی مأمور دولتی در آن حضور دارند. در آب های این جزیره ماهی فراوان وجود دارد و به همین خاطر صیادان در اطراف آن فعالیت زیادی دارند.

جزیره فرور بزرگ یکی از کانون های زیست حیات وحش است و تعداد بی شماری از پرندگان از قبیل: عقاب ماهیگیر، طوطی، چک چک، قمری خانگی، چکاوک، کاکلی، پرستو، بلبل خرما، چاخ لق، هدهد، دم جنبانک زرد، دو سرخ معمولی، چک چک سرسیاه، زنبور خور معمولی و همچون یک نوع خارپشت، مارمولک، مار جعفری و عقرب در آن زندگی می کنند. این جزیره به علت داشتن مارهای زیاد به مارور نیز شهرت دارد.

19. جزیره فرور کوچک
نام دیگر این جزیره غیر مسكونی "فرورگان" است كه در جنوب فرور بزرگ و شمال جزیره سیری قرار دارد. مرتفع ترین نقطه آن از سطح دریا سی و شش متر است. به علت موقعیت اقلیمی و استقرار در مسیر مهاجرت پرندگان دریایی، زیستگاه گونه های متنوع پرندگان مهاجر و بومی است.

20. جزیره سیری
نام اصلی و پارسی آن "راز" است که به دلیل نزدیکی با مناطق عرب نشین حاشیه جنوبی خلیج فارس، اعراب از معادل عربی این نام یعنی سری استفاده کردند که این نام در زبان های اروپایی سیری تلفظ شد و از راه آن زبان ها به فارسی رسید. این جزیره در قلب آب های خلیج فارس قرار دارد. فاصله آن تا مرکز شهرستان ابوموسی که در قسمت شرقی جزیره سیری واقع شده، در حدود 27 کیلومتر است همچنین فاصله دریایی آن تا مرکز استان، در حدود 152 مایل دریایی است. وسعت جزیره سیری 17.3 کیلومتر مربع است.

این جزیره فاقد پستی و بلندی بوده و نسبتاً مسطح است. مرتفع ترین نقطه آن 24 متر از سطح دریا ارتفاع دارد و بزرگ ترین ابعاد طولی و عرضی جزیره 6.1 و 4.6 کیلومتر است. شكل در قسمت های شمالی و نزدیك سواحل این جزیره ذوزنقه ای، مناطق مسكونی همراه با سایر تأسیسات جای گرفته اند. در این جزیره تعداد قابل توجهی نخل خرما بطور پراكنده وجود دارد كه محصول آن فقط مصرف محلی دارد. این منطقه پوشش گیاهی فقیری دارد و در این جزیره معدن خاک سرخ نیز موجود است.

21. جزیره ابوموسی
جنوبی ترین جزیره ایرانی آبهای خلیج فارس، جزیره ابوموسی است. این جزیره در 222 کیلومتری بندرعباس و هم چنین در 75 کیلومتری بندر لنگه واقع شده است. جزیره ابوموسی یکی از چهارده جزیره استان هرمزگان است که بیشترین فاصله از سواحل ایرانی خلیج فارس را دارد و طول و عرض آن درحدود 4.5 کیلومتر است. شهر ابوموسی مرکز جزیره ابوموسی است.

در حال حاضر مالکیت جزیره ابوموسی به همراه جزایر تنب در دست ایران است اما ادعاهایی از سوی دولت امارات متحده عربی هر از گاهی مطرح می شود؛ این موضوع از آن جا بر می خیزد که خلیج فارس دریای کم عمقی برای نفت کش ها شمرده می شود زیرا نفت کش ها پس از بارگیری نفت در مخازنشان به شدت سنگین شده و کف آن ها به کف خلیج فارس نزدیک می شود و در نتیجه خطر به گل نشستنشان شدت می گیرد. برای همین است که جزیره خارک به عنوان محل بارگیری نفت کش ها از ایران تعیین شده است.

تنها مسیر قابل کشتیرانی برای نفت کش های حامل نفت فاصله میان جزیره ابوموسی و تنب است. زیرا این مسیر ژرف ترین مسیر برای نفت کش ها شناخته می شود. در پی جنگ ایران و عراق و بروز جنگ نفت کش ها در خلیج فارس مسئله حفظ امنیت سوخت رسانی برای دولت های صنعتی پیش آمده است که تصمیم بر این گرفته اند این کار را با همکاری متحدان عربشان انجام دهند و از این میان قرعه به نام امارات عربی متحده افتاده است.

22. جزیره تنب بزرگ
نام های دیگر آن در قدیم تنب گَپ، تنب مار و تل مار بوده است. این جزیره تقریباً گرد است و خاک شنی و خشک دارد. در قسمت های جنوب غربی این جزیره و در نزدیكی سواحل آن، خانه های مسكونی از راه چندین خیابان و جاده به هم پیوسته اند. این جزیره در شمال شرقی ابوموسی واقع شده است در دارای موج شكن و لنگرگاه است. مردم بومی این جزیره از صید ماهی و مروارید امرار معاش می كنند. مارهای سمی و كوچك در این جزیره به وفور وجود داد.

23. جزیره تنب کوچک
جزیره مثلثی شكل تنب كوچك به فاصله 12 کیلومتر از غرب جزیره تنب بزرگ قرار دارد. غیرمسكونی است و مرتفع ترین نقطه آن از سطح دریا، بیست و یك متر ارتفاع دارد.

24. جزیره قشم
بزرگترین جزیره ایران و بزرگترین جزیره غیر مستقل دنیا است (بزرگتر از ۲۲ کشور جهان) این جزیره در نزدیکی تنگه هرمز، بزرگترین و پرجمعیت ترین جزیره خلیج فارس قرار دارد. "جزیره قشم" دومین بندر آزاد تجاری ایران است كه سواحل آن برای ایجاد لنگرگاه مناسب است. این جزیره 15 بندر صیادى و تجارى دارد. علاوه بر جمعیت بومى و ساکن، جزیره قشم داراى جمعیت غیربومى و مهاجر بسیارى است که به طور عمده در بخش هاى تجارت، بازرگانى، صنایع و معادن، ادارات و دوایر دولتى و ارگان ها، بانک ها، تشکیلات سازمان منطقه آزاد قشم و دیگر بخش هاى خدماتى به فعالیت اشتغال دارند.

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

 

زبان اصلى مردم قشم، مانند تمام مردم ساکن بنادر و سواحل جنوب کشور و دیگر جزایر، فارسى و براى همه مردم و مسافرانى که به جزیره مسافرت مى کنند قابل درک و فهم است. لهجه محلى و متداول مردم قشم در شهرها و روستاهاى آن تقریباً یکسان است، با این تفاوت که اهالى شهر قشم و درگهان به سبب رفت و آمد و داد و ستد با مردم میناب، بندرعباس، پل، خمیر، کنگ، لنگه و دیگر بنادر مجاور، با لهجه اى نزدیک به لهجه بندرعباسى، مینابى (بندرى)، پلى (بندر پل خمیر) صحبت مى کنند و ساکنان روستاى اعماق جزیره به سبب مسافرت به شیخ نشین ها و هندوستان به زبان عربى هندى نیز آشنایى دارند یا واژه هایى از این زبان ها وارد لهجه آنها شده است. به طور کلى باید گفت زبان محلى قشمى، آمیخته اى از بان هاى فارسى، بندرى، هندى و انگلیسى است.

کوه نمکى ـ کوه نمکدان ـ در قسمت جنوب غربى جزیره، ویژگى عمده مجموعه کوهستانى غربى را تشکیل مى دهد. این کوه که به شکل مخروط است تا ارتفاع 397 متر (قله کوه نمکدان) مى رسد. ساختار نمکى این کوه از انباشته شدن صخره هاى آذرین با رسوبات تشکیل شده است. کوه گنبد نمکى، با بقایاى معادن نمک باستانى و چشمه هاى آب شور، به خودى خود یک "اثر تاریخى طبیعى دیدنی" با امکانات آموزشى و تفریحى را به وجود آورده است. ساحل صخره اى ریگو معروف به ساحل لاک پشت ها از سواحل زیباى جزیره قشم است که لاک پشت ها در آنجا براى نفس گیرى و تغذیه به روى آب مى آیند.

 

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

چشمه هاى جزیره قشم، که به طور پراکنده در جاى جاى جزیره وجود دارند، فاقد آب شیرین بوده و عمدتاً شور است. اولین و مهم ترین جامعه گیاهى جزیره در جنگل های حرا مشاهده مى شود که گونه اى از مانگروها به نام Aviceia marina (به نام ابوعلى سینا، دانشمند پرآوازه ایران) است. این جزیره بزرگ پوشش جانوری متنوعی نیز دارد. پستانداران قشم عبارتند از 4 گونه خفاش که یک نوع آن خفاش میوه خوار است، 4 گونه جونده، یک نوع خارپشت، یک گونه خرگوش، یک گونه روباه و یک نوع جبیر نیز در قشم شناسایى شده است.

خزندگان شناسایى شده قشم نیز بسیار متنوع هستند. سه نوع مار و 17 گونه مارمولک و یک نوع دوزیست در قشم شناخته شده اند. بارزترین پدیده طبیعى قشم گوناگونى پرندگان آن است. از میلیون ها سال پیش به این سو حدود چهارمیلیون پرنده مهاجر به طور منظم در فصل هاى مختلف سال، به خلیج فارس پناه مى آورند.

به طور کلى، در گشت و گذارى چند روزه در جزیره قشم به آسانى مى توان تا 100 گونه از پرندگان آن را مشاهده کرد. برخى از پرندگان جزیره قشم عبارتند از: پلیکان پا خاکسترى، باکلان، حواصیل خاکسترى، اگرت کوچک، اگرت ساحلى، اگرت سفید، حواصیل شب، حواصیل هندى، کفچه نوک، فلامینگو، عقاب ماهیگیر(جزیره قشم)، کرکس، جیرفتى، هوبره، سلیم خرچنگ خوار، صدف خوار، دیدومک، تله نوک پهن، کاکایى سر سیاه، کاکایى پشت سیاه، پرستو دریایى دودى، پرستو دریایى کاکلى کوچک، پرستو دریایى معمولى، پرستو دریایى کاکلى، سبز قباى هندى، زنبور خانگى کوچک، دم جنبانک ابلق، دم جنبانک کله زرد، میوه خور، بلبل خرما، سنگ چشم کله سرخ، سوسک چیفچاف، سوسک جنبان، سوک سرسیاه، طرقه بنفش، طرقه کوهى، چکچک بیابانى، شهدخور، زرد پر مزرعه، سهره خاکی.

جزیره قشم تا حدودی توان بالقوه برای دامپروری را دارد و هم اکنون دامپروری به روش سنتی در جزیره انجام می گیرد. به دلیل کمی بارندگی و نبود آب شیرین کافی، کشاورزی بسیار محدود است و بیشتر به صورت دیم صورت می گیرد.

25. جزیره ناز
جزیره ناز در نزدیکى سواحل شرقى قشم قرار گرفته و از ساحل در حدود یک کیلومتر فاصله دارد. وسعت جزیره ناز تقریباً سه هکتار است. این جزیره فاقد ساحل شنى است و دیواره هاى صخره اى به ارتفاع پنج تا ده متر اطراف آن را فراگرفته است. روى این جزیره کاملاً مسطح است. در زمان جزر با پس روى کامل آب دریا، براى مدت کوتاهى، باریکه اى از خشکى جزیره ناز را به ساحل قشم وصل مى کند.

در این جزیره کسى سکونت ندارد. ماهیگیران محلى چند سایبان و مکان استراحت از چوب و پلاستیک به صورت موقت احداث کرده اند. روبه روى جزیره ناز در قشم ساحل شنى قرار دارد که مکان مناسبى براى تغذیه پرندگان دریایى و ماهیگیران بومى است. در سراسر فصول سال بازدیدکنندگان بسیارى به ویژه هنگام غروب از این محل بازدید مى کنند.

26. جزیره هرمز
جزیرهٔ بیضی شکل هرمز که طول محیط آن حدود ۶۰۰۰ متر است در مدخل خلیج فارس و در فاصلهٔ ۸ کیلومتری بندرعباس قرار دارد. املای صحیح آن "هرموز یا هرمزد" برگرفته از کلمات "خورموز یا خورموغ" به معنی لنگرگاه و بندر ایالت موغستان (میناب) بوده است که به واسطه کثرت استفاده از غلط مشهور امروزه هرمز خوانده می شود. این جزیره را به علت موقعیت جغرافیایی آن و مجاورت با تنگه هرمز، کلید خلیج فارس می دانند. همین موقعیت است که آن را در طول تاریخ، از نظر سوق الجیشی و بازرگانی از اهمیت خاصی برخوردار ساخته است.

هرموز اصلا نام بندری معتبر در مصب رود میناب با خلیج فارس بوده است. شهر میناب کنونی بر روی خرابه های این بندر ساخته شده است. هرموز قدیم در اوایل عهد مغول تجارت پر رونقی داشته است. با هجوم مغولان در حدود سال 700 هجری، مردم شهر هرموز ابتدا به جزیره قشم و سپس به جزیره هرموز که در آن زمان زرون (معرب آن جرون که بعدها نام بندری در محل بندر عباس کنونی شد و به تلفظ پرتغالی بندر گمبرون خوانده شد) نام داشت کوچ نمودند و شهری در آن بنا کردند و نام آنرا به یاد شهر قدیم خود هرموز گزاردند.

به تدریج و طی قرون بعد این شهر نام خود را به همه جزیره داد و بندر جرون (گمبرون بعدی) نام خود را از آن وام گرفت. عظمت شهر و جزیره هرموز به قدری شد که دو قرن بعد و تا زمانی که توسط پرتقالی ها اشغال شد مرکز ایالات خلیج فارس از جمله بحرین بوده است.

شاه عباس در سال 1031 جزیره هرموز و سواحل جنوبی ایران در خلیج فارس را از اشغال پرتغالی ها خارج ساخت و شهرهای هرموز و گمبرون را تخریب كرد و بندر عباس فعلی را بر خرابه های گمبرون استوار کرد. هرمز امروز به هیچ عنوان رونق گذشته را ندارد. جزیرهٔ هرمز در وسط مرتفع شامل تپه و کوه های آتشفشانی و نمکی است بلندترین نقطهٔ آن ۲۱۰ متر ارتفاع دارد ، اطراف آن را جلگه های پست و همواری پوشانده است، معادن خاک سرخ و نمک سفید آن شهرت فراوانی دارد.

27. جزیره هنگام
جزیره "هنگام" یکی از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. جزیره هنگام با آبادی های کوچک با وسعت حدود ۵۰ کیلومتر مربع در جنوب جزیرهٔ قشم واقع شده و دارای معادن نمک و خاک و سرب است. این جزیره 6.33 کیلومتر مربع مساحت دارد و به شکل مخروط ناقصی است که در کرانه های جنوبی جزیره قشم واقع شده است.

فاصله آن تا بندرعباس حدود ۴۳ مایل دریایی و تا شهر قشم حدود ۲۹ مایل دریایی است. این جزیره ارتفاعات پست آهکی دارد و بلندترین نقطه آن کوه ناکس با ۱۰۶ متر ارتفاع است. بزرگترین قطر آن از "روستای هنگام کهنه" تا "روستای هنگام جدید" ۹ کیلومتر است. تنها فعالیت اقتصادی در جزیره هنگام که اکثر اهالی به آن مشغولند، ماهی گیری و صیادی است. از نقاط دیدنی جزیره تأسیسات بندری انگلیسیها است.

28. جزیره لارك
جزیره لارک یکی از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب ایران است. جزیره لارک با 7.48 کیلو متر مربع مساحت، در فاصله ۱۸ مایل دریایی از مرکز استان شهر بندرعباس و ۶ مایل دریایی از شهر قشم و در جنوب شرقی این شهر، در تنگه هرمز قراردارد. این جزیره از کوههای آتشفانی مخروطی شکل تشکیل شده است. بلندترین نقطه آن ۱۳۸ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و بزرگترین قطر آن ۶/۱۰ کیلومتر است. در این جزیره فعالیت کشاورزی وجود ندارد و تنها فعالیت اقتصادی اکثر اهالی جزیره لارک صید و غواصی است.

آب آشامیدنی مردم این جزیره بیشتر از طریق بندرعباس به ان حمل می شود و همچنین آب برکه ها و چاه های آن مورد استفاده قرار می گیرد. از دیگر جزایر غیرمسکونی خلیج فارس می توان به شیف، ام الکرم، ام سیله (خان)، خرو، مولیات، سه دندون، مُطاف، مُرغی، چراغی اشاره كرد. جزیره های غیر مسكونی خلیج فارس از اهمیت ویژه جهانی به عنوان زیستگاه مرجان های دریایی (خوراک غواصها)، محل تخمگذاری پرستوهای دریایی و لاک پشتها و زیستگاه انواع پرندگان مهاجر برخوردار است.

بی گمان جزیره های ایرانی خلیج فارس بیش از این تعداد است كه تعدادی از آن ها در زمان جزر و مد نام جزیره به خود می گیرند ...

آشنایی با تنگه هرمز

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

آب- تنگه هرمز باریکه دریایی خمیده شکلی است که در منتهی الیه شرقی خلیج فارس واقع شده است و فلات ایران را از شبه جزیره عربستان جدا می کند و آب های خلیج فارس را به دریای عمان و اقیانوس هند پیوند می دهد. این تنگه یک فرورفتگی از دوره سوم زمین شناسی است که ادامه رشته کوه های جنوبی ایران به شبه جزیره مُسَنْدَم را قطع می کند.

برای تعیین درازای تنگه هرمز معیار ویژه ای وجود ندارد؛ شاید بهترین معیار، مرز دریایی تعیین شده میان ایران و عمان باشد. طول این خط مرزی 1/202 کیلومتر (8/124 مایل دریایی) است. طولانی ترین فاصله تنگه هرمز 84 کیلومتر (از کرانه های بندرعباس در شمال تا شمالی ترین نقطه کرانه های مسندم در جنوب)، کوتاه ترین آن (میان جزیره ایرانی لارَک در شمال و جزیره عمانیِ السلامه ــ که نام دیگر آن قوئین بزرگ است ــ در جنوب) 6/33 کیلومتر برآورد شده است.

کف دریا در تنگه هرمز شیب نسبتاً تندی در جهت شمالی ـ جنوبی دارد. با به کارگیری نفتکش های سنگین در دهه های اخیر، عبور و مرور این نفتکش ها به ژرف ترین بخش تنگه هرمز در نزدیکی کرانه های مسندم منحصر شد. تا سال 1358 راه کشتی های نفتکش در تنگه هرمز، از میان جزیره قوئین کوچک و کرانه های صخره ای جزیره مسندم می گذشت.

در این سال، دولت عمان به سازمان مشاوره دریایی بین المللی (ایمکو) اعلام کرد که نمی تواند سلامت کشتی هایی را که از میان صخره های جزیره قوئین کوچک و صخره های جزیره مسندم عبور می کنند، تضمین کند و خواست تا مسیر کشتیرانیِ شمال جزیره السلامه تا مرزهای دریایی با ایران را به رسمیت بشناسد.

از آن تاریخ 2 مسیر دریایی برای عبور نفتکش ها در شمال و جنوب و به موازات هم در میان جزایر قوئین (قوئین بزرگ و قوئین کوچک) و مرزهای ایران و عمان در نظر گرفته شد. نام تنگه هرمز در نوشته های کهن دیده نمی شود. هنگام اقتدار بریتانیا در خلیج فارس (1820ـ 1971) نام تنگه هرمز از جزیره هرمز گرفته شد که مهمترین جزیره خلیج فارس به هنگام روی آوردن استعمار اروپایی به منطقه بود.

در سال های نخستین قرن دهم - شانزدهم نیروهای كشور پرتغال به فرماندهی آلفونسو آلبوکرک سراسر تنگه را در اختیار گرفتند، جزیره هرمز را تسخیر و حاکم خودمختار هرمز را دست نشانده خود کردند. این دگرگونی بر اهمیت سیاسی و رونق اقتصادی تنگه و جزیره هرمز افزود و حاکمان آن در پناه پرتغالی ها توانستند در بخش پهناوری از کرانه ها و جزیره های خلیج فارس نفوذ یابند.

در آغاز قرن دهم، شاه اسماعیل اول صفوی در ایران حکومت مرکزی تشکیل داد که سرآغاز پایان بخشیدن به استعمار پرتغالی ها در خلیج فارس بود. شاه عباس بزرگ در 1030 با همکاری نیروی دریایی بریتانیا، پرتغالی ها را در خلیج فارس شکست داد و آنان را در 1031 از جزیره هرمز بیرون راند. به این ترتیب، جزیره و تنگه هرمز و سراسر خلیج فارس دوباره در اختیار ایران قرار گرفت.

از آنجا که هم کشورهای توسعه یافته و هم کشورهای در حال توسعه به صدور نفت از خلیج فارس وابسته اند و بیش از نیمی از نفت مورد نیاز جهان باید از تنگه هرمز بگذرد، امنیت تنگه هرمز اهمیت بین المللی دارد. ایران بزرگترین و نیرومندترین کشور خلیج فارس است و بیشترین گستره جغرافیایی و مواضع حفاظتی را در این منطقه دارد، به همین دلیل تنگه هرمز از اهمیت بسیاری برخوردار است و در حقیقت دروازه ارتباطی ایران با جهان و منطقه شمرده می شود.

وطن یعنی خلیج تا ابد پارس

Persian Gulf Forever الخلیج الفارسی إلى الأبد

ای خلیج آبی و پیوسته فارس
همرهت نام خوش و برجسته فارس

ای خلیج نیلی و نامی فارس
ای نشسته در کنار قوم پارس

جای تو والاترین حد و مکان
در دل و در جان ما ایرانیان

رونق احوال دنیا بوده ای
هرمزت تنگه گلوگاه جهان

وصله ی اصلی مرز و بوم ما
غبطه ای بر دشمنان شوم ما

ای خلیج نیلی و نامی فارس
چون زمرد می درخشد بر تو نام

تا که ایران هست و دنیا بر دوام
نام تو پاینده هست و مستدام


شعر از : دکتر منوچهر سعادت نوری

10اردیبهشت روز ملی خلیج فارس | www.Persian-Star.org

برچسب: نویسنده: حسین علیزاده تاريخ: شنبه 25 بهمن 1393 ساعت: 22:33

صفحه بندی